quản lý tòa nhà

Hội thảo KH Tư liệu Trang vàng môi trường VACNE
logo Moi truong 24h Chuc mung nam moi
DIỄN ĐÀN MÔI TRƯỜNG

Hệ thống xe đạp công cộng: Sự cần thiết và tiềm năng phát triển tại TP Hồ Chí Minh

Thứ Bảy, 04/05/2019 | 06:54:00 AM

Ngày 03/5, Trung tâm Nghiên cứu vùng và đô thị (CRUS) phối hợp với Viện Nghiên cứu phát triển Thành phố Hồ Chí Minh (HIDS) tổ chức Tọa đàm "Hệ thống xe đạp công cộng: Sự cần thiết và tiềm năng phát triển tại Thành phố Hồ Chí Minh". Xin giới thiệu một số thông tin liên quan về vấn đề này.

 Hệ thống xe đạp công cộng (bicycle-sharing schemes - BBS) bắt đầu từ thập niên 1960 tại Amsterdam và liên tục phát triển với sự tiến bộ của kỹ thuật và nhu cầu của người dân trong quá trình phát triển đô thị. Người sử dụng hệ thống xe đạp công cộng sẽ trả phí để thuê một xe đạp có sẵn trong hệ thống để sử dụng với khoảng cách ngắn, theo một lộ trình nhất định. Nhờ internet và kỹ thuật số, việc lấy xe, trả xe cũng như việc trả phí sử dụng ngày càng nhanh chóng và thuận tiện.

 

Hệ[-]thống[-]xe[-]đạp[-]công[-]cộng:[-]Sự[-]cần[-]thiết[-]và[-]tiềm[-]năng[-]phát[-]triển[-]tại[-]Thành[-]phố[-]Hồ[-]Chí[-]Minh
Quan cảnh toạ đàm sáng ngày 3/5/2019 tại TP Hồ Chí Minh -Ảnh: Tinmoitruong.vn 
 
Việc sử dụng hệ thống xe đạp công cộng giúp khắc phục một số bất cập trong sử dụng xe đạp, liên quan đến: chỗ đậu và cất xe, việc bảo trì xe, khoảng cách, chi phí, sự an toàn, sự tiện lợi, ...; vì vậy, người dân được khuyến khích đạp xe. Một cách tổng quát, hệ thống xe đạp công cộng góp phần giải quyết các vấn đề về giao thông và môi trường – biến đổi khí hậu, đồng thời, tạo điều kiện rèn luyện sức khỏe và thư giãn giải trí cho người dân. Bên cạnh đó, hệ thống xe đạp công cộng còn thúc đẩy các hoạt động kinh tế chia sẻ trên nền tảng mô hình đi lại thông minh.
 
Từ khi xuất hiện vào thập niên 1960, hệ thống xe đạp công cộng đã trải qua 4 thế hệ (Christopher, 2019):
 
- Thế hệ thứ nhất: được bắt đầu vào năm 1965 tại Amsterdam (Hà Lan) với hệ hống xe đạp công cộng không có khóa phục vụ miễn phí trong một số khu vực đô thị (Shaheen et al., 2010).
 
- Thế hệ thứ hai: được bắt đầu vào năm 1995 ở Copenhagen (Đan Mạch), vẫn miễn phí, tuy nhiên, người sử dụng phải bỏ một đồng xu (deposit money) để mở khóa (ITDP, 2018).
 
- Thế hệ thứ ba: được bắt đầu vào năm 1998 tại Rennes (Pháp) với việc áp dụng kỹ thuật tiên tiến hướng tới tự động hóa (thẻ tín dụng, thẻ thông minh, công nghệ GPS, …) để sử dụng hệ thống xe đạp có trạm cố định (stationbased bike system) và theo dõi lộ trình (Shaheen et al., 2010).
 
- Thế hệ thứ tư – thế hệ hiện nay (Christopher et al, 2019):
 
Xe đạp được khóa điện tử (không cần trạm cố định) và được cung cấp năng lượng; các trạm được trang bị hệ thống năng lượng mặt trời để cung cấp cho xe đạp.
 
 Một số công ty đầu tư hệ thống xe đạp công cộng không cần trạm cố định với công nghệ khóa U-lock (sử dụng dây khóa xe vào một vật cố định). 
 
 Xe điện bắt đầu được giới thiệu cùng với hệ thống xe đạp công cộng không cần trạm cố định.
 
Tại TPHCM – thị trường rộng lớn với hơn 10 triệu dân (chưa kể một lượng lớn khách vãng lai) – hệ thống xe đạp công cộng có tiềm năng để phát triển, với các lý do sau:
 
- Ngày 27 tháng 01 năm 2014, Thủ tướng Chính phủ đã có Công văn số 148/TTg-KTN về việc thực hiện các giải pháp phát triển hợp lý các phương thức vận tải tại các thành phố lớn, trong đó có yêu cầu Ủy ban nhân dân các thành phố trực thuộc trung ương (Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ) chủ trì, phối hợp với Bộ Giao thông vận tải xây dựng, phê duyệt và triển khai Đề án thí điểm phát triển cung cấp dịch vụ xe đạp công cộng trong khu vực trung tâm thành phố.
 
- Hệ thống giao thông công cộng đang trong quá trình hình thành và phát triển (chưa phủ kín các khu vực đô thị), cần được hỗ trợ ở đoạn đầu và cuối của mỗi chuyến đi (“last-mile” trip).
 
- Ý thức bảo vệ môi trường, rèn luyện sức khỏe và thư giãn, giải trí của người dân đô thị đang ngày càng tăng.
 
- Thành phố Hồ Chí Minh đang trong quá trình thực hiện Đề án “Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh trở thành đô thị thông minh giai đoạn 2017-2020, tầm nhìn đến 2025” theo Quyết định số 6179/QĐ-UBND ngày 23 tháng 11 năm 2017 của Ủy ban nhân dân Thành phố với các mục tiêu: (i) hướng đến nền kinh tế số, và (ii) nâng cao chất lượng môi trường sống và làm việc; trong đó, giao thông là một lĩnh vực được chú trọng.
 
Tuy nhiên, việc phát triển hệ thống xe đạp công cộng tại TPHCM có các thách thức liên quan đến:
 
- Điều kiện khí hậu bất lợi (nắng nóng, mưa nhiều).
 
- Điều kiện hạ tầng giao thông dành cho xe đạp còn nhiều hạn chế.
 
- Việc sử dụng xe đạp (có tốc độ thấp) có thể gây cản trở giao thông nếu lưu thông cùng xe mô-tô, xe gắn máy.
 
- Thói quen sử dụng xe máy của người dân đã hạn chế việc sử dụng hệ thống giao thông công cộng và sử dụng xe đạp (cả xe đạp công cộng lẫn xe đạp cá nhân).
 
Các giải pháp quan trọng nhất nhằm phát triển hệ thống xe đạp công cộng tại TPHCM:
 
- Đưa chủ trương phát triển hệ thống xe đạp công cộng (xe, trạm đỗ, làn / tuyến đường dành cho xe đạp, …) bổ sung vào Quy hoạch chung TPHCM cũng như Quy hoạch phát triển giao thông vận tải TPHCM.
 
- Học tập kinh nghiệm ở các đô thị khác trong phát triển xe đạp công cộng, đặc biệt là phối hợp chặt chẽ giữa nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội.
 
- Khắc phục nhược điểm của điều kiện khí hậu: tăng cường cây xanh che nắng, các điểm trú mưa, …
 
- Cải thiện điều kiện hạ tầng giao thông dành cho xe đạp:
 
Dành các làn riêng cho xe đạp trên lòng đường (làn trong cùng sát vỉa hè).
 
Tổ chức làn riêng trên vỉa hè (mô hình Đài Loan).
 
- Phát triển mô hình trung gian (xe đạp điện) trước khi chuyển từ xe mô-tô, xe gắn máy qua xe đạp.
 
- Thúc đẩy việc sử dụng xe đạp nói chung và xe đạp công cộng nói riêng của người dân đô thị:
 
 Khuyến khích: cho phép và miễn tiền thuê vỉa hè để xây dựng các trạm (đối với hình thức dock-based), tạo điều kiện cho việc lắp đặt các trạm.
 
Tuyên truyền: tuyên truyền bằng việc sử dụng hình ảnh của những người có ảnh hưởng trong xã hội (chính khách, lãnh đạo, nghệ sĩ, doanh nhân, nhà hoạt động xã hội, ...).
 
Tại TPHCM, đã có những bước đi ban đầu liên quan đến việc phát triển hệ thống xe đạp công cộng:
 
- Từ tháng 07/2017, Công ty TNHH Công nghệ IOT Thông minh Việt Nam đã đề xuất dự án đầu tư hệ thống xe điện (2 bánh) công cộng; quy mô giai đoạn thí điểm (03 năm): 1.000 xe bố trí tại 74 vị trí trên địa bàn Quận 1 với tổng đầu tư 15,5 tỷ đồng; quy mô giai đoạn triển khai rộng rãi (sau 3 năm hoạt động thí điểm): 50.000 xe trên toàn bộ địa bàn TPHCM với tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 300 tỷ.
 
- Ngày 22/12/2017, Tập đoàn Hyosung (Hàn Quốc) đã làm việc với lãnh đạo Ủy ban nhân dân TPHCM để bày tỏ mong muốn triển khai mô hình xe đạp thông minh Mobike với mục đích giảm ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường tại TPHCM.
 
- Từ tháng 04/2018, Dự án giao thông công cộng Easy Move tại Khu đô thị Đại học quốc gia TPHCM do Công ty TNHH Thương mại và Kỹ thuật Tân Kỷ Nguyên triển khai vận hành thử nghiệm với 100xe đạp công cộng thông minh và 05 trạm (Ký túc xá Khu A, Ký túc xá Khu B, Thư viện trung tâm, Đại học Công nghệ thông tin và Đại học Khoa học tự nhiên).
 
Hiện nay, với xu hướng tăng cường vận tải hành khách công cộng kết hợp kiểm soát sử dụng phương tiện cơ giới cá nhân tại TPHCM theo đề xuất của đề án được Sở Giao thông vận tải TPHCM phối hợp với Viện Chiến lược và phát triển giao thông vận tải – TDSI (Bộ Giao thông vận tải) thực hiện từ năm 2017, việc phát triển hệ thống xe đạp công cộng có nhiều ý nghĩa thực tiễn.
 
 

NHẬT VIÊN -Nguồn: CRUS

Lượt xem: 108

Các tin khác

Giới trẻ đang nô nức tham gia “Hành Trình Xanh”, bạn đã biết chưa?

(26/05/2019 08:05:PM)

Các quốc gia có hệ thống tái chế rác thải nhựa tốt nhất thế giới

(26/05/2019 06:12:AM)

ĐBSCL: Thách thức trong bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học

(23/05/2019 09:39:AM)

Các quốc gia trên thế giới tái chế rác thải nhựa như thế nào?

(22/05/2019 10:07:AM)

Có thể "hồi sinh" sông Tô Lịch bất chấp hàng trăm nghìn m3 nước thải đổ vào mỗi ngày?

(17/05/2019 08:56:AM)

Mở lối kiến tạo đô thị “xanh”

(15/05/2019 07:10:AM)

Năng lượng tái tạo có thể giúp đạt mục tiêu toàn cầu về khí hậu và năng lượng đồng thời giữ được các dòng chảy tự nhiên

(14/05/2019 08:59:AM)

Lễ cúng rừng - nét văn hóa độc đáo của người Lự ở Lai Châu

(13/05/2019 08:38:AM)

LHQ ra thỏa ước mới cho các nước từ chối rác nhựa mạnh tay hơn

(12/05/2019 06:39:AM)

VIDEO

Truyền hình TN-MT Số 03: Bảo tồn Cây Di sản, Anh hùng ĐDSH, ...

Xem thêm

TRANG VÀNG MÔI TRƯỜNG VACNE