Gạt bỏ tất cả những lý thuyết trước đây, nhóm chuyên gia thuộc dự án Stonehenge Riverside (SRP) tin rằng việc xây dựng vòng tròn đá bí ẩn là hành động thể hiện tinh thần của sự hợp nhất sau những xung đột từng tồn tại trong 1 khoảng thời gian khá dài giữa miền đông và miền tây nước Anh. Stonehenge chính là minh chứng cho những cộng đồng nông nghiệp xuất hiện đầu tiên ở Anh.
Theo trưởng nhóm nghiên cứu Mike Parker Pearson (Đại học Sheffield), con người thời kỳ đồ đá mới ngày càng trở nên đoàn kết trong quá trình kiến tạo công trình này vào khoảng những 3000 đến 2500 trước Công Nguyên.
 |
| Công trình tượng đài cự thạch Stonehenge. (Ảnh: Wikimedia Commons) |
“Xây dựng Stonehenge là một công việc lớn lao, đòi hỏi sự lao động cật lực của hàng ngàn người để có thể di chuyển những hòn đá khổng lồ từ miền tây xứ Wales xa xôi, tạo hình và dựng chúng lên. Bản thân công việc, chính nó đã kéo mọi người xích lại gần nhau, tạo tiền đề cho sự thống nhất”, Parker Pearson chia sẻ. Theo đó, “phong cách nhà ở, đồ gốm và các loại công cụ khác đều được sử dụng theo cùng một cách dọc từ quần đảo Orkney đến bờ biển phía nam”.
Ngoài ra, Stonehenge cũng có ý nghĩa đặc biệt đối với người Anh thời tiền sử. “Chúng tôi nhận ra rằng người tiền sử chọn nơi này vì những ý nghĩa tôn giáo đặc biệt của nó”, Parker Pearson nói. “Về cơ bản, họ nghĩ đây chính là “trung tâm của thế giới”. Điều này có thể giải thích tại sao có 8 di tích trong khu vực Stonehenge được sắp thẳng hàng theo điểm chí (đông chí, hạ chí), một số chưa từng thấy xuất hiện ở bất cứ nơi nào khác”, Parker Pearson nói thêm.
Stonehenge là một trong những nơi bí ẩn nhất trên hành tinh. Nhiều ý tưởng từng được đưa ra tranh luận trong nhiều thập kỷ như: đài thiên văn thời tiền sử, đền thờ Mặt trời hay đền thờ của các tu sĩ cổ đại… Dù vậy cho tới nay người ta vẫn chưa thể làm rõ mục đích ban đầu của nó. Trong những năm gần đây, giới khoa học đặt nhiều niềm tin cho 2 giả thuyết chính: đó là không gian dùng trong việc chữa bệnh hoặc là một nơi liên quan đến người chết.
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu dự án Stonehenge Riverside lại phủ nhận tất cả các khả năng đó và cho rằng đây là tượng đài mang tính biểu tượng.